Polski emeryt, który na stałe przenosi się za granicę, wcale nie traci przez to swojej emerytury z ZUS — zakład dalej przelewa mu pieniądze, tyle że na zagraniczne konto. Jest tylko jeden warunek. No i raz w roku trzeba udowodnić, że się… żyje. I tak właśnie wygląda emerytura za granicą 2026, jeśli mieszkamy w którymś z państw Unii Europejskiej, w EFTA albo w kraju, z którym Polska podpisała umowę o zabezpieczeniu społecznym.
Sam ZUS to potwierdza — wypłata idzie prosto do kraju, w którym mieszkamy. „Jeśli chcesz otrzymywać wypłatę świadczenia w państwie zamieszkania, możemy przekazać ją na rachunek bankowy, którego jesteś właścicielem” — pisze zakład na stronie o transferze świadczeń za granicę. Czyli pieniądze lądują na koncie w banku tam, gdzie mieszkamy, a nie na jakimś rachunku w Polsce.
Na jakie konto ZUS przelewa emeryturę za granicą 2026
To, czy w ogóle dostaniemy transfer, zależy raczej od tego, dokąd senior wyjeżdża. Świadczenie pójdzie za granicę, jeśli emeryt już tam mieszkał w chwili, gdy nabył prawo do emerytury, albo wyjechał na stałe już po jej przyznaniu — i to do jednego z państw UE, EFTA lub kraju umownego. I tu ważna rzecz: w innych państwach taki transfer wcale nie jest pewny, bo wszystko zależy od tego, co stoi w dwustronnej umowie.
Zmianę adresu i numeru konta zgłaszamy na osobnym druku. „Najłatwiej wypełnić wniosek EZZ” — podaje portal Infor, opisując formularz zmiany danych osoby zamieszkałej za granicą. No i sam wyjazd niczego nie załatwia — i tak musimy informować zakład o tym, co się u nas dzieje.
Tu akurat przepisy nie zostawiają wątpliwości. „Emeryt lub rencista ZUS zamieszkały za granicą obowiązany jest niezwłocznie informować jednostkę organizacyjną ZUS wypłacającą mu emeryturę lub rentę o wszystkich okolicznościach mających wpływ na prawo, wysokość lub wypłatę świadczeń” — wskazuje zakład.
Poświadczenie życia, czyli warunek wypłaty
Sercem całej tej procedury jest poświadczenie życia. ZUS co jakiś czas wysyła emerytowi formularz, na którym senior potwierdza, że nadal żyje i nadal mieszka pod tym adresem, który podał. Bez tego pieniądze po prostu przestają płynąć.
I tu uwaga — sami w domu tego nie podpiszemy. „Poświadczenie życia musi zostać potwierdzone przez właściwy urząd lub osobę do tego upoważnioną w państwie zamieszkania lub przez osobę upoważnioną w polskiej placówce dyplomatycznej lub konsularnej” — precyzuje ZUS w części o kontroli uprawnień. Wypełniony i poświadczony druk odsyłamy potem do tej jednostki zakładu, która nam go przysłała.
A jak się spóźnimy? No, konsekwencje są raczej bolesne. „Brak poświadczenia, że emeryt lub rencista nadal żyje, może skutkować koniecznością wstrzymania wypłaty świadczenia do czasu dostarczenia takiego dowodu” — ostrzega zakład. Wypłata wraca dopiero wtedy, kiedy dostarczymy ten zaległy dokument.
Ile dostają emeryci w poszczególnych krajach
Jak duża jest skala tych transferów, widać po danych ZUS za pierwszy kwartał 2024 roku, które opisał portal Infor. Najwyższe przeciętne świadczenie zakład przelewa na Maltę, a najniższe — do Rumunii.
| Kraj | Przeciętna emerytura z ZUS |
|---|---|
| Malta | 4 574,71 zł |
| Portugalia | 3 179,70 zł |
| Wielka Brytania | 2 684,00 zł |
| Niemcy | 1 979,62 zł |
| Austria | 1 411,40 zł |
| Rumunia | 839,54 zł |
Najczęstsze pytania
Czy po wyjeździe za granicę ZUS dalej wypłaca emeryturę?
Tak, przeprowadzka na stałe nie odbiera prawa do emerytury z ZUS. Świadczenie jest wypłacane dalej, jeśli mieszkasz w UE, EFTA lub kraju z umową o zabezpieczeniu społecznym z Polską.
Czy ZUS przeleje emeryturę na konto zagraniczne?
Tak, ZUS może przekazywać świadczenie bezpośrednio na rachunek bankowy w kraju zamieszkania. Wystarczy złożyć wniosek z numerem konta w formacie IBAN i danymi banku.
Co to jest poświadczenie życia i jak je złożyć?
To dokument potwierdzający, że emeryt żyje i nadal ma prawo do wypłaty. Trzeba go złożyć raz w roku — formularz potwierdza urząd, notariusz lub inna uprawniona instytucja, a następnie wysyła się go do ZUS.
Co się stanie, jeśli nie złożę poświadczenia życia?
ZUS wstrzyma wypłatę emerytury do czasu dostarczenia aktualnego dokumentu. Po jego złożeniu świadczenie zostaje wznowione, zwykle z wyrównaniem za okres wstrzymania.
Czy emerytura wypłacana za granicę jest pomniejszana?
Nie, ZUS wypłaca pełną kwotę przyznanego świadczenia. Mogą jednak dojść koszty przewalutowania lub opłaty bankowe, a opodatkowanie zależy od umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Jak zgłosić ZUS wyjazd na stałe za granicę?
Należy poinformować ZUS o zmianie adresu i złożyć wniosek o zmianę sposobu wypłaty (np. formularz EZP) wraz z numerem konta zagranicznego. Można to zrobić listownie lub przez placówkę.