Zacznijmy może tak: znasz to uczucie, kiedy ten sam wózek w jednym sklepie odbierasz dosłownie za złotówkę, a w innym musisz dorzucić kilkaset złotych? No właśnie. I tu nie chodzi o żadne czary, tylko o limity dopłat NFZ. W 2026 roku te limity — na wózki, kule, materace przeciwodleżynowe i pieluchomajtki — opierają się wciąż na tym samym akcie prawnym, a od kilku lat zmienia się głównie to, jak wystawia się samo zlecenie. Wysokość refundacji i okres użytkowania reguluje rozporządzenie Ministra Zdrowia z 29 maja 2017 r. w sprawie wykazu wyrobów medycznych wydawanych na zlecenie, ostatnio nowelizowane przepisami z 13 października 2023 r. (Dz.U. 2023 poz. 2461).

A sama zasada dopłaty jest w sumie banalnie prosta. „Jeżeli cena wybranego produktu jest wyższa niż limit finansowania ze środków publicznych, pacjent dopłaca różnicę między ceną a kwotą refundacji” — przypomina NFZ na stronie dla pacjenta. No i to dlatego ten sam wózek raz kosztuje przy odbiorze złotówkę, a raz kilkaset złotych… cała różnica siedzi w tym, ile produkt kosztuje ponad limit.

Ile dopłaca NFZ do wózka, kul i materaca

To teraz po kolei. Na wózek inwalidzki ręczny Fundusz przeznacza do 600 zł raz na pięć lat. Jak bierzemy wózek ze stopów lekkich, składany, z systemem szybkiego demontażu kół — czyli taki dla osoby, która samodzielnie się porusza — to limit idzie w górę, do 1700 zł. A najwyższy limit dotyczy wózka specjalnego o napędzie elektrycznym i wynosi 3000 zł.

Kule i laski mają swoje osobne, niższe limity, a materac przeciwodleżynowy refundowany jest w ramach środków pomocniczych — przy spełnieniu wskazań medycznych, to akurat warunek. I w każdym z tych przypadków działa to tak samo: płacisz wyłącznie nadwyżkę ponad kwotę z wykazu, nic więcej.

Pieluchomajtki: 90 sztuk i nowe poziomy refundacji

Najwięcej na tym zaopatrzeniu korzystają raczej osoby z nietrzymaniem moczu i kału. Tutaj mamy limit ilościowy — do 90 sztuk wyrobów chłonnych miesięcznie, a poziom dofinansowania zależy od wieku.

„Dofinansowanie NFZ wynosi 80 proc. limitu dla osób dorosłych oraz 90 proc. dla dzieci do 18. roku życia” — tak mówią zasady refundacji oparte na rozporządzeniu Ministra Zdrowia. A jak to wygląda w praktyce? No więc dla wyrobów o najwyższej chłonności pełne pokrycie limitu oznacza dopłatę mniej więcej rzędu 1 zł, 1,70 zł albo 2,30 zł za sztukę. Szczegóły poszczególnych grup produktowych rozpisuje poradnik o refundacji pieluchomajtek.

E-zlecenie obowiązkowe od dwóch lat

I tu mała rewolucja, choć już trochę leżakuje. Papierowe druki po prostu zniknęły z obiegu. Od 1 października 2023 r. lekarz, pielęgniarka, położna albo fizjoterapeuta wystawiają zlecenie na zaopatrzenie w wyroby medyczne wyłącznie elektronicznie.

„Pacjent nie musi już potwierdzać zlecenia w oddziale NFZ. Wystarczy, że z numerem zlecenia i numerem PESEL zgłosi się do sklepu lub apteki, które mają umowę z Funduszem” — informuje serwis pacjent.gov.pl. Czyli weryfikacja limitów i tego, co ci akurat przysługuje, dzieje się w systemie dopiero w momencie realizacji — nie musisz tego nigdzie wcześniej załatwiać.

A jeszcze jedno, bo to się przydaje: osoby z dodatkowymi uprawnieniami, w tym posiadacze orzeczeń, mogą dostać zlecenie na zaopatrzenie comiesięczne na okres nawet do 12 miesięcy. Pełny wykaz limitów na 2026 rok cały czas wisi w rozporządzeniu w bazie ISAP, więc jak chcesz sprawdzić konkret, to tam zaglądasz. No i realizację e-zlecenia możesz zacząć już od dnia jego wystawienia, bez biegania do placówki NFZ.