Wykonanie audytu energetycznego jest obowiązkowe dla wszystkich wnioskodawców programu Czyste Powietrze — zasada działa od 31 marca 2025 roku i nie zależy od wysokości dotacji. Program zwraca koszt takiego dokumentu do 1200 zł, jednak rynkowe ceny sięgają od 1500 do nawet 3000 zł, a różnicę dziś pokrywa właściciel domu.
Wyobraź sobie, że masz wreszcie ocieplić dom, a zanim w ogóle ruszysz — ktoś każe ci najpierw zapłacić za papier, który powie, co robić. No i tak to mniej więcej wygląda. Bo zanim sięgniemy po dotację, musimy przejść przez audyt energetyczny, i to nie jest jakiś dodatek dla chętnych. To obowiązek, który dotyczy każdego, kto składa wniosek w Czystym Powietrzu — od 31 marca 2025 roku, i akurat nieważne, na jaką kwotę liczymy. Program odda nam za ten dokument do 1200 zł, ale na rynku zapłacisz raczej 1500, czasem nawet 3000 zł… i tę różnicę na razie wykładamy z własnej kieszeni.
Dla samorządów to właśnie ten moment przesądza, czy cała inwestycja w ogóle wypali. „Ten audyt jest dla beneficjenta swoistą 'chwilą prawdy'” — mówił Marian Błachut, burmistrz Czechowic-Dziedzic, podczas spotkania z przedstawicielami administracji 10 grudnia 2025 roku. I coś w tym jest, bo audyt pokazuje czarno na białym, co naprawdę trzeba zrobić i ile ta cała termomodernizacja realnie pochłonie.
Audyt energetyczny Czyste Powietrze: ile kosztuje
No dobra, to ile to kosztuje. Wszystko zależy od metrażu i od tego, w jakim stanie jest budynek. Najprostsze audyty domów jednorodzinnych zaczynają się gdzieś koło 1100–1500 zł brutto, ale jak nieruchomość jest większa albo analiza bardziej zakręcona, to stawki dobijają do 3000 zł. I właśnie dlatego ten limit refundacji 1200 zł od początku budził sprzeciw — w wielu przypadkach po prostu nie pokrywa całego rachunku.
Sam dokument musi powstać, zanim w ogóle zaczniemy prace. No i co więcej — podpisać go może wyłącznie osoba wpisana do rejestru osób uprawnionych, który prowadzony jest pod adresem rejestrcheb.mrit.gov.pl. Audyt bez ważnego wpisu? Fundusz go po prostu nie uzna, koniec tematu.
Zgodnie z zasadami programu „wykonanie audytu energetycznego jest obowiązkowe dla wszystkich wnioskodawców”, czyli niezależnie od progu dochodowego i poziomu wsparcia. Zwrot kosztów ogarniają wojewódzkie fundusze ochrony środowiska w ramach edycji Czyste Powietrze 2018–2032. Szczegóły naboru opisuje oficjalny serwis programu.
Bon na audyt energetyczny rusza w 2026 roku
Najważniejsza zmiana dotyczy tego, jak to wszystko będzie finansowane. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zapowiedział bon na audyt, wypłacany „z góry” — czyli jeszcze zanim właściciel sięgnie po pieniądze na samą inwestycję. A do tej pory było tak, że najpierw trzeba było wyłożyć 1500–2000 zł z własnej kieszeni i dopiero potem czekać na zwrot do 1200 zł.
Bon ma trafiać do beneficjentów przez gminnych operatorów programu, a jego uruchomienie planowane jest na pierwszy kwartał 2026 roku. No i tu się robi luka. Operatorzy działają na razie w jakichś 1500 gminach, a w blisko 900 nie ma ich w ogóle — i w tych miejscach dostęp do bonu jest na razie raczej ograniczony.
Krótszy okres własności i większa elastyczność
Od kwietnia 2026 roku skraca się wymóg własności budynku — z trzech lat do zaledwie roku. Dochodzą też nowe wyjątki, między innymi darowizna oraz zakup z udziałem co najmniej połowy nieruchomości.
Zmienia się w sumie i sam zakres prac. W budynkach o zapotrzebowaniu na energię od 80 do 140 kWh na metr kwadratowy rocznie nie musimy realizować wszystkich zaleceń z audytu — wystarczy wymiana źródła ciepła i częściowa termomodernizacja. Zasady przyznawania dotacji różnią się jednak w zależności od progu dochodowego.
Część zmian ma wejść w życie do końca pierwszego kwartału, a reszta — ta, która wymaga zgody Europejskiego Banku Inwestycyjnego — dopiero jesienią 2026 roku. Konsultacje społeczne projektu zaplanowano na luty, a rekomendacyjną listę wykonawców fundusz chce ogłosić do końca drugiego kwartału 2026 roku.
Najczęstsze pytania
Ile kosztuje audyt energetyczny do Czystego Powietrza 2026?
Ceny audytów energetycznych dla domów jednorodzinnych zaczynają się od ok. 1100–1500 zł brutto, a przy większych lub bardziej skomplikowanych nieruchomościach mogą sięgać 3000 zł. Program Czyste Powietrze refunduje ten koszt do 1200 zł, więc różnicę właściciel pokrywa z własnej kieszeni.
Czy audyt energetyczny jest obowiązkowy w Czystym Powietrzu?
Tak, od 31 marca 2025 roku audyt energetyczny jest obowiązkowy dla wszystkich wnioskodawców Czystego Powietrza — niezależnie od progu dochodowego i poziomu wnioskowanego dofinansowania. Bez tego dokumentu wniosek nie zostanie pozytywnie rozpatrzony.
Ile zwraca Czyste Powietrze za audyt energetyczny?
Wojewódzki fundusz ochrony środowiska i gospodarki wodnej zwraca koszt audytu do 1200 zł. Ponieważ rynkowe ceny często przekraczają ten limit, przy rachunku np. 1800 zł właściciel musi dopłacić 600 zł z własnych środków.
Od kiedy obowiązuje audyt energetyczny w Czystym Powietrzu?
Obowiązek wykonania audytu energetycznego przed złożeniem wniosku obowiązuje od 31 marca 2025 roku. Zasada dotyczy wszystkich nowych wniosków, niezależnie od zakresu planowanej inwestycji.
Co to jest bon na audyt energetyczny i kiedy rusza?
Bon na audyt to zapowiadana forma finansowania wypłacanego z góry — zamiast czekać na zwrot po fakcie, właściciel ma otrzymać środki jeszcze przed wykonaniem usługi. Uruchomienie bonu przez gminnych operatorów programu planowane jest na pierwszy kwartał 2026 roku.
Kto może wykonać audyt energetyczny do Czystego Powietrza?
Audyt musi wykonać i podpisać osoba wpisana do rejestru osób uprawnionych prowadzonego pod adresem rejestrcheb.mrit.gov.pl. Dokument sporządzony przez osobę bez ważnego wpisu w tym rejestrze nie zostanie uznany przez fundusz i nie stanowi podstawy do wypłaty dotacji.
Źródła
Marcin Lemański — redaktor wsypa.pl. Pisze o finansach, emeryturach, świadczeniach i zdrowiu osób 50+. Materiały opiera na oficjalnych źródłach (ZUS, KRUS, NFZ, Ministerstwo Zdrowia, URE) i weryfikuje przed publikacją.
Więcej artykułów autora →Tagi: #audyt energetyczny #czyste powietrze #dofinansowanie #NFOŚiGW #termomodernizacja